sunnuntai 20. toukokuuta 2018

~laskuja~

~vitkitteä tulendoa~ (vrt. vitkastelee)
~lämmitä kiriköm pättsi sorzan tulendakse~ (kirkkö-sanan vanhempia merkityksiä, vrt. kirkö, kirö)
~nuott ei suvaitse kiistuo, kalat heittäy tulendan~
~zoratoi aig on, ei soa tietä päivän tulendoa~
~tulenvalgiel ommellah~
~tulettelin siun luo, koiss ed ollun~
~tulettelin teih, g etto olluh kois~
~hallon agj on tulettomal kohal, muu halg on tulem peäl, kun hoavan mahloa valutetah~ (haapapuun mahlaa)
~pättsi puolitelleh lämbiey, parahilleh on tulevat hiiled~
~hiilostu katetah tuhkal, anna pyzytäh hiilet tulevannu~
~terveh tulovilla~
~tule terveh tulovalla vierahalla~
~pajum mie veteh painan a tuomen tulessa poltan~
~jos sie lienet tulesta tullun niin sie tuleh mäne~ (loitsusanoja)
~puhuttih veteh, siitä sillä vejellä kum pestih, niin siitä sillä keinoin otettih tulev vihoja~
~otettih tuohta keralla jotta rutompah tuli soahah~ (rutompaan eli nopeampaan)
~tulirindah lämmittelemäh mäned~
~tulda ku saatih, piillä lyötih, taglah sih sytty~ (taklaan eli taulaan)
~tulessa hauduo, tuli pehmendäy~ (närevitsakset)
~kessellä kahem puum välissä palau tuli~ (metsäpyhäkössä)
~poaderokivie pantih tuleh niijem puijem peällä~
~tulen iski iskimel~
~tuli vanhim moalla~ (vrt. nuorin tyttäristä)
~tuli vallan otti, kaikem poltti~
~ku tules sylgened, roih rubi huuleh~
~tuli pastattau hiiloksez~ (paistattaa, vrt. paistaa)
~tules korvendau~
~tuleh virii~
~kodi on tulez, ilminäzes tulez~ (vrt. ilmiliekeissä)
~keitom pissällän tulella~
~lintu kun soatih, se nyhittih ta tulella tuossa korvennettih~
~akku pani tsainiekan tulel da duodih yhtes hyviz mieliz~ (juotiin teetä yhdessä)
~kuass on tulel~ (kaassa eli puuro)
~tulilla olima yötä~
~tulem pilkeh syystsurah rubiou nägymäh taloloiz~
~tulda isköy~ (salamoi)
~ukko jyräjäu, tulda räiskyttäu~
~pyhällän dyry kuuluu, tulen isköy~
~tuld iski pyhälly~
~älä kiirehti, ei ole tuldu tuodavoa, vetty viedäveä~
~ei varoa tuldu ni tervoa, moin om pahatabaine~
~niin on luja pakkani, tuli moassa, toini taivahassa~
~pakkaine kui tuli moaz, toine taivahaz~
~kun tuuvah morsien taloh, sulhasen kotih, siitä lauletah tulijaislaulu~
~soattasim mie tulijaisvirttä, kum morsien tuuvah sulhasen kodih~
~tuliheinä~ (hevonhierakka)
~tuliheinä, lötön suolaheinä~ (lötön eli sammakon)
~tuliheiny~ (suovilla)
~tuliheinä~ (horsma)
~tulihiilav on rungu voimattomal~
~tulihiiled on vie, älä salboa pättsii, katskeran andau~
~silmät hukalla vetten on tulihizet~
~tulijana kezänä~
~tulijana vuodena~
~tulija polvi~
~tulii kuu tulou räkki kuu~ (tuleva kuu)
~tulikas hiili~
~istuu ukkoine suuren sinizem meren rannaz, tulikybenis kyynäspeälöilläh, tulikegälehed on kenginny, tulihiiled on alaizinnu~ (loitsu palovammoihin)
~tulikerä jalgoih kirboni, ei koskenuh~ (pallosalama)
~tulikerä ku mual kirbuou, sit kai mua syttyy~
~en jouva, tulikiireh miul on~
~tulikko eläy aina parittoan~ (tulikko=kesäkarvainen orava)
~piiz lähtöö tulikyven, ku iskimel isset~
~moin om pahatabani kui tulikyven~
~tulilappi on sie pohjaizez, tulilapis pedroil ajetah~
~tuliliipoit kai läpähtäs silmiz~ (tuliliipoita eli perhosia, kipunoi silmissä)
~muga nostin, kai tuliliipoit silmiz lähti~
~kui tuliliipoihud punaldas silmiz, koz väis peälitsi nostad~ (nostat voimiesi päälitse)

(lähe: karjalan kielen sanakirja osa 6)