torstai 29. syyskuuta 2011

~laskuja~

~lähtiettih hävähettih~ (lähdettiin ääneti ja nopeasti, teon-sana+kuvaileva teon-sana)
~lindu lendoh hävähtih~
~ei männyh kui hävähyz aigoa~ (hävähys=silmänräpäys, kotimaisia ajanmittoja)
~häväkkö hajju~ (huono ymmärrys, muisti, haju-muisti)
~häyrylleh ollah meän rahvaz~ (riidoissa)
~tuuli häyryyttäy savuo~ (heiluttaa, sekoittaa)
~häyräkkä seä~ (sumuinen)
~hyväl häyräkäl tulimmo~ (vauhdilla)
~pilved matkatah häyräkäl~
~tuulemmöyr oli järvel, näimmö häyräkän~
~höhevyi nagramah~
~tuli höhevyi palamah~
~tuuloo höhizöö~ (tulella ja tuulella samankaltainen nimi ja samat kuvailevat sanat)
~oled aiga höhlä~
~ainoz on tukat höhlälleh~ (sekaisin)
~tuli höhnie~
~tuuloo höhnie~
~tuulda ku puhaldi ga tuli höhövyi palamah~ (tulen ja tuulen yhteydestä)
~höiheinä pädöö saroim poroitukseh~ (heinä jolla poistetaan höit eli vatsamadot)
~se kazvau höipöttäy ku korbikuuzi~
~poro hökiy~ (köhii)
~hökkäh kisattih kolmikannassa, yksi ajatti, toiset juostih, kuv vassakkah peästih, siitä jäi ajaja lesekse, toas alko ajattoa~ (hökkä-leikki)
~högleäy midä puuttuu pagizoo~
~löpsöi höksähtih~ (sammakko)
~hökäheinä~ (ukon tulikukka, verbascum thapsus, yksi kotoperäisistä tupakkalajikkeista)
~ongo siula vielä hökänheinöä~
~kiukoa lämmitä hölhöttäy~
~vesi juossa hölhöttäy~
~azie jäi vähäzen hölläkälleh~ (retuperälle, oma ja vieras sana, "viralliseen kieleen" valittiin tahallaan  vieraat sanat)
~höllö~ (pumpulivuorinen talvinuttu)
~hilloi höllöin loadie, vagoi perzien tagoo~ (hillat saavat vatsan löysälle, vatut kovettavat)
~vatts on höllöilleh~
~siitä pijettih hölläröijyä peällä sen kosson~ (löysää naisten puseroa koston päällä)
~midäbö olet hölmissyksis, ku ed virka ni midä~
~midäbö olet hölmäkkä, etk ole terveh, vai midä hölmötät~
~vod on hölmö, vai hölmisteleh~
~hirvi hölmöttäy~ (töllistelee)
~hölvistyö itkömäh~
~sinuo paissah kohtuzeks, semmoista hölyö sium peäl pietäh~ (höly=huhu, juoru)
~on ku puupeä vaza, hölympölyy ei tiddä~
~koulun käynyöt, laiskaks opassutah~ (akateeminen=vierasperäinen laiskaa tarkoittava sana)
~on viel kevätkorvuo höleä kaupita~ (talvi ja kevät=hölön kaupittelun eli joutenolon aikaa)
~hömerehteä pagizoo mengäh kuitahto~ (puhuu joutavia)
~vilun höngeh tunduu~
~pätsiz lämmeä höngeä~
~höngähtih tuulemah~
~uks on höngälleh~ (ovi raollaan)
~tuuldu höngeäy pohjaizez~
~höndzähytteä jyhärmöz~  (jyhärmö=mäki)
~astuo höntsöttää~
~pidää lähtie ielleh höntiä, päästä valgian aigah peril~ (päivänmatka, ennen pimeän tuloa, kotimaisia mittayksiköitä)
~olet hönttö, ku ed voinuh puuda tuuva metsäz~ (saamaton)
~olet hyvä höbelö, ed ota neuvotesta vardeh~
~nämä katso patsoid om pehmiet kui höbelözed~ (patsoid=paistikkaat)
~dogo höberökse tulid, vai midä pagizet~
~midäb issut höblötäd igävissäh~
~istuu höblötteä pahoiz mieliz~
~mi lienöö höblöttäjä~ (turhan puhuja, vrt. small talk)
~hyvä olet höbriskö, tyhjeä pagized~

(lähde: karjalan kielen sanakirja osa 1)